24-Dagen Zijderoute: Treed in de voetsporen van Marco Polo en volg de Zijderoute door Kirgizië, Oezbekistan en Turkmenistan

Vlucht van Amsterdam naar Bisjkek

We starten deze reis in Kirgizië. Vandaag vlieg je dan ook eerst naar Bisjkek. Afhankelijk van de door jou gekozen luchtvaartmaatschappij, arriveer je rond 01:00 uur in de nacht of de volgende dag, vroeg in de ochtend. Bij aankomst word je opgewacht door een privéchauffeur voor de transfer naar het hotel.

Van Bisjkek naar Kyzyl-Oi

Vandaag reizen we af naar het midden van Kirgizië. Onze bestemming van vandaag is het pittoreske bergdorpje Kyzyl-Oi. Ook al ligt Kyzyl-Oy slechts op 200 kilometer van Bisjkek, toch zullen we hier ongeveer 4 uur over doen. Voor Nederlandse begrippen klinkt dit wellicht lang, maar we gaan een schitterende route afleggen dwars door het Ala Too-gebergte. Je zult zien dat je je ogen uitkijkt.

• Kyzyl-Oi: Dit dorp, op 1800 meter hoogte boven de zeespiegel, is gelegen in een vallei aan de Kökomeren-rivier en omringd door de roestbruin gekleurde Tian Shan-bergen. De naam van het dorp betekent letterlijk ‘rode kom’, verwijzend naar de ligging en kleur van het landschap. Hier vind je nog het echte traditionele Kirgizische dorpsleven. Iedereen in het dorp kent elkaar en bezoekers worden altijd hartelijk ontvangen. Van oorsprong was Kyzyl-Oi een belangrijke stop voor zijdehandelaren op de route tussen China en Europa. We overnachten hier vandaag in een eenvoudig guesthouse.

Van het Son-Kul-meer naar Sonun

We reizen verder richting het oosten van Kirgizië en dompelen ons vandaag helemaal onder in de lokale cultuur. Op weg naar ons yurtkamp voor de nacht stoppen we bij verschillende bijzondere bestemmingen:

• Kochkor: Na ongeveer 3 uur rijden komen we aan bij de eerste stop: het dorpje Kochkor. Dit charmante dorp wordt omringd door de Tien Shan-bergen en was ooit een belangrijke stop tijdens de Zijderoute. Hier ontdekken we hoe de kleurrijke shyrdaks gemaakt worden. Dit zijn de handgemaakte vilten tapijten die je door het hele land tegenkomt als muur- en vloerdecoratie. 
• Kyzyl-Tuu: We vervolgen de route richting Kyzyl-Tuu, waar we na 1,5 uur rijden arriveren. Hier genieten we van een uitgebreide lunch en kun je zelf ervaren hoe complex het is om een yurt op te zetten. Kyzyl-Tuu staat namelijk bekend om zijn ambachtslieden die het bouwen van yurts tot in de perfectie beheersen. Het is een rustig dorpje, maar ben je hier in augustus? Dan kun je terechtkomen op het Duino Festival. Een jaarlijks terugkerend festival waarbij duizenden Kirgiziërs samenkomen voor yurtbouw-wedstrijden, paardensport en boogschieten.
• Bokonbaevo: Voordat we doorrijden naar ons eindpunt, maken we na ongeveer een uur rijden nog een stop in Bokonbaevo. We gaan hier zien hoe de Kirgiziërs meesters zijn in het jagen met adelaars. Speciaal getrainde adelaars vliegen op commando uit om klein wild te vangen, zoals konijnen en marmotten. Deze jachtvorm wordt al eeuwenlang doorgegeven van vader op zoon en wordt tot op de dag van vandaag nog altijd beoefend.
• Sonun: We sluiten de dag af in Sonun. Ons yurtenkamp ligt vlak bij het Issyk-Kul-meer, dus mocht je zin hebben in een verfrissende duik, dan kan dat.

Via de Semenovka-vallei naar Cholpon-Ata

Na het ontbijt vertrekken we richting de noordkant van het Issyk-Kul-meer. In ongeveer 3 uur tijd rijden we door de schitterende Semenovka-vallei naar de badplaats Cholpon-Ata. Eenmaal aangekomen hebben we de rest van de dag vrij om te ontspannen aan het meer. We overnachten in een comfortabel hotel.

• Cholpon-Ata: Deze strandbestemming is razend populair bij Kirgiziërs als vakantiebestemming. In de zomermaanden komt men hier graag om te zonnen, zwemmen en te genieten van het frisse, heldere water van het Issyk-Kul-meer. Je kunt er lekker ontspannen op het strand of bijvoorbeeld een roeiboot, paddleboard of mini-catamaran huren om het meer vanaf het water te verkennen.

Aan de rand van de stad bevindt zich bovendien het openlucht petrogliefenmuseum. Dit terrein van 42 hectare staat vol rotsblokken waarin eeuwenoude rotstekeningen zijn uitgehakt. Via verschillende wandelroutes van één tot drie kilometer ontdek je afbeeldingen van dieren, jachttaferelen en symbolen die duizenden jaren oud zijn.

Wandelen in Ala-Archa en vlucht naar Oezbekistan

Een bezoek aan Bisjkek is niet compleet zonder een bezoek aan het Nationale Park Ala-Archa. Hier maken we vandaag dan ook een wandeling met een gids door dit prachtige natuurpark. Aan het einde van de dag nemen we afscheid van Kirgizië en vliegen we rond 19:00 in de avond verder naar Oezbekistan.

• Ala Archa-Nationaal Park: Dit 200 vierkante meter grote natuurpark ligt aan de voet van het Tian Shan-gebergte en is een populaire bestemming voor dagjesmensen die hier komen picknicken, wandelen en mountainbiken. Op nog geen uur rijden van de hoofdstad ben je omringd door besneeuwde bergtoppen, alpenweiden, watervallen, naaldbossen en gletsjers. 

Dankzij de unieke flora en fauna biedt het park een ideaal leefgebied voor marmotten, wolven, wilde geiten en zelfs sneeuwluipaarden. We maken een wandeling door dit mooie gebied, waarbij we onderweg genieten van prachtige vergezichten.

Rondleiding in Samarkand

De stad die bij velen tot de verbeelding spreekt, is zonder uitzondering het iconische Samarkand. Het lijkt hier alsof je zo een sprookje uit de verhalen van Duizend-en-een-nacht binnenstapt. Verwacht glimmende blauwe koepels, ingewikkelde mozaïeken en veel gouden versieringen. Hier beleef je nog echt de grandeur uit de tijd van de historische Zijderoute. Tijdens onze stadstour bezoeken we de meest iconische plekken:

• Shah-i-Zinda: In de zogenaamde “dodenstraat” bezichtigen we rijk gedecoreerde mausolea die gebouwd zijn tussen de 9e en 19e eeuw. Volgens de legende ligt hier ook de neef van de profeet Mohammed begraven: Kussam-ibn-Abbas. Dit is de man die het islamitische geloof naar Oezbekistan bracht. Hierdoor is Shah-i-Zinda tot op de dag van vandaag een belangrijk pelgrimsoord voor gelovigen. Naast Kussam-ibn-Abbas vind je hier ook de mausolea van voormalige heersers en hun familieleden.
• Gur-e-Emir-mausoleum: De trots van Oezbekistan is Timur Lenk. Deze krijgsheer wist een enorm groot gebied te veroveren dat liep van Turkije, Irak en Afghanistan tot en met Centraal-Azië. Hij noemde zijn rijk de Timoeriden en maakte Samarkand de hoofdstad van dit rijk. In Samarkand bezoeken we het imposante mausoleum waar Timur samen met zijn zonen en kleinzonen begraven is.
• Bibi Khanum-moskee: Een van de grootste moskeeën in Centraal-Azië is de Bibi Khanum-moskee, gebouwd door Timur Lenk. Over de bouw doen twee verschillende verhalen de ronde. Het ene verhaal gaat dat Timurs vrouw de moskee als geschenk voor Timur liet bouwen, het andere verhaal gaat dat Timur de moskee ter nagedachtenis aan zijn overleden vrouw liet bouwen. Wat de waarheid ook mag zijn, het binnentreden via de 38 meter hoge toegangspoort en het zien van de 40 meter hoge koepel laat een onuitwisbare indruk achter.
• Registan-plein: Misschien wel een van de meest gefotografeerde locaties in Samarkand is het Registan-plein. Hier zie je 3 madrassa’s die rondom een enorm plein gebouwd zijn. Elke madrassa is gebouwd door een andere invloedrijke persoon en dit zie je dan ook terug in de uiteenlopende weelderige versieringen.

Rondleiding door Buchara

Vandaag verkennen we het historische hart van Buchara. Dit doen we samen met een gids die ons langs de belangrijkste bezienswaardigheden leidt:

• Ark-Fort: Dit imposante fort deed eeuwenlang dienst als residentie van de heersers van Buchara. Binnen de massieve muren bevond zich een complete stad, met onder meer een rechtbank, een gevangenis, een moskee en een bibliotheek. 
• Ismael Samani-mausoleum: Het mausoleum van Ismael Samani is het best bewaarde en oudste bouwwerk in Buchara. Het graf dateert uit 905 en is compleet opgebouwd uit bakstenen van klei. Dankzij de bijna twee meter dikke muren heeft het bouwwerk zowel de Mongoolse verwoestingen als eeuwenlange weersinvloeden glansrijk doorstaan. Het mausoleum wordt gezien als een meesterwerk van de vroege islamitische architectuur in Centraal-Azië.
• Kalon minaret: Een opvallende verschijning in de stad is de 46 meter hoge minaret behorend bij de Po-i-Kalyan-moskee. De toren werd niet alleen gebruikt om gelovigen op te roepen tot het gebed, maar ook om veroordeelden naar beneden te gooien. Dit gaf de minaret de bijnaam: Toren des Doods.
• Chor-Minor: Wat ooit diende als toegangspoort tot een madrassa, is nu een opmerkelijk bouwwerk bestaande uit 4 minaretten met blauwe koepels. Elke toren heeft zijn eigen unieke decoratie en koepel. Door symbolen zoals een kruis en een boeddhistisch gebedswiel wordt gedacht dat de torens verwijzen naar de vier grootste religies ter wereld.

Rondleiding door Khiva

Waar Samarkand uitblinkt in grootheid en Buchara in charme, is Khiva juist bijzonder omdat de stad nog altijd bewoond wordt. Vandaag ontdekken we zowel de ommuurde binnenstad, de Itchan Kala, als het gebied buiten de stadsmuren, de Dichan Kala. Tijdens onze rondleiding bezoeken we de belangrijkste monumenten en duiken we in de rijke geschiedenis van deze bijzondere woestijnstad:

• Kalta Minor: Deze minaret is het beroemdste symbool van de oude stad. De toren is 26 meter hoog en heeft een diameter van 14,5 meter. Het is de enige minaret die volledig versierd is met geglazuurde majolicategels en daarmee een opvallende verschijning in Khiva. Het lijkt misschien alsof de minaret compleet is, maar het afronden van de bouw is nooit gelukt. Amin Khan, de toenmalige heerser, had plannen om de hoogste minaret van Centraal-Azië te creëren, maar overleed drie jaar later tijdens een veldslag met de Turkmenen. Wat overbleef, is een prachtig bouwwerk dat tot op de dag van vandaag duizenden bezoekers per jaar trekt.
• Muhammed Amin Khan-madrassa: Direct naast de Kalta Minor vind je de madrassa van Muhammed Amin Khan. Dit is de grootste madrassa in Centraal-Azië en biedt plaats aan 260 studenten. Het complex bevat verschillende bibliotheken, een winter- en een zomer-moskee.
• Kuhna’s Ark: Ook Khiva beschikt over een zogenaamde “ark”. Hier vind je de oude woning en harem-kamers van de voormalige emir, een gebouw dat dienst deed als bank, een moskee en een uitkijktoren.

Via Kunya Urgench naar Dawarza-gaskrater

Voor onze eerste kennismaking met het Turkmeense deel van de Zijderoute rijden we vandaag naar de voormalige Zijderoutestad: Kunya Urgench. We rijden in ongeveer 2 uur tijd naar deze UNESCO-Werelderfgoedstad. Na de tour door Kunya Urgench lunchen we in een lokaal restaurant om daarna onze route te vervolgen naar de Darwaza-gaskrater. Hier genieten we van een barbecue en overnachten we vandaag in een yurt.

• Kunya Urgench: Kunya Urgench was ooit de hoofdstad van de regio Khorezm, die zich uitstrekte over het huidige Oezbekistan, Kazachstan en Turkmenistan. Het was de belangrijkste stad op de Zijderoute en het grootste centrum voor handel tussen de 10e en 16e eeuw. Ondanks de verwoestingen door de Mongoolse Dzjengis Khan, vind je hier indrukwekkende voorbeelden uit de historie van de islamitische architectuur. Deze bouwstijl werd later zelfs overgenomen door de Afghanen, Iraniërs en Indiërs. We bezichtigen imposante monumenten zoals de Kutlug Timur Minaret, het Sultan Tekesh Mausoleum en het Fakhreddin Razi Mausoleum.
• Darwaza-gaskrater: Een bijzonder natuurverschijnsel dat per ongeluk ontstond, is de Darwaza-gaskrater. Toen de Russen hier in de jaren ‘70 op zoek gingen naar gas, stortte tijdens boringen de hele installatie in. Er bleek een ondergronds gangenstelsel op de plek van de boringen aanwezig te zijn, vol methaangas. Om het giftige gas niet te verspreiden staken ze het aan, niet wetend dat de plek 50 jaar na dato nog altijd zou branden. Wat eerst verboden terrein was om te bezoeken, is nu een toeristische attractie genaamd: de poort naar de hel. Wanneer je vanuit je yurt in het donker dit gapende gat vol vuur ziet, begrijp je direct waarom.

Via Kemal Ata richting Koymat

Onze woestijnexpeditie gaat vandaag verder naar het westen, richting het pelgrimsoord Kemal Ata. Na een bezoek aan Kemal Ata vervolgen we onze route naar de semi-nomadische nederzetting Koymat voor de lunch, waarna we in de buurt van Koymat onze tenten opzetten voor de tweede nacht in de woestijn.

• Kemal Ata: Het pelgrimsoord ligt bij een bron waar kamelen en schapen naartoe worden geleid om te drinken. De omgeving wordt gekenmerkt door surrealistische rotsformaties die zo uit een sciencefictionfilm als Alien lijken te komen.
• Koymat: Koymat is een semi-nomadische nederzetting die bekendstaat om haar indrukwekkende witte kliffen in grillige, natuurlijke vormen. Het gebied geeft een mooi voorbeeld van de diversiteit van natuurschoon in de Karakum-woestijn.

Naar de badplaats Turkmenbashi

Na drie avontuurlijke dagen in de woestijn is het tijd om te ontspannen aan de Kaspische Zee. We reizen naar de kustplaats Turkmenbashi en checken in bij ons hotel. De rest van de dag is vrij te besteden. Je kunt bijvoorbeeld een bezoek brengen aan de lokale bazaar, de kleurrijke Russisch-orthodoxe kerk bewonderen, of gewoon genieten van het strand met een wandeling of luie middag aan het water.

Rondleiding Ashgabat

Na een heerlijke nachtrust en een goed ontbijt in het hotel staat de gids klaar voor een citytour langs de belangrijkste bezienswaardigheden van Ashgabat. Na afloop van de tour pakken we onze koffers alvast in, want de terugvlucht naar Nederland vertrekt namelijk diep in de nacht of vroeg in de ochtend. Het wordt een korte nacht voorafgaand aan de transfer naar de luchthaven.

• Nationaal Museum: In het Nationaal Museum kun je, naast kunst, niet alleen een uitgebreide collectie archeologische artefacten bewonderen, maar ook Turkmeense handgeknoopte tapijten, kleding en sieraden. Ook vind je er eeuwenoude fossielen en een indrukwekkende 1000 kilo zware steenmeteoriet. Dwalend over de 3 verdiepingen en door de 9 zalen, kom je bovendien een tentoonstelling tegen met foto’s van de huidige president en zijn voorgangers.  Wil je graag nog eens terugkomen naar het museum? Dan kun je dit op dag 12 van deze reis doen.
• Onafhankelijkheidspark: Op slechts een kwartier rijden van het Nationaal Museum ligt het 140 hectare grote Onafhankelijkheidspark. Een groene oase, bomvol fonteinen en beelden van nationale helden. Het belangrijkste monument in het park is het Onafhankelijkheidsmonument: een 118 meter hoge zuil, gebouwd bovenop een museum dat gebouwd is in de vorm van een traditionele yurt.
• Monument van de neutraliteit: Na een korte autorit van 20 minuten bereiken we het Neutraliteitsmonument. Deze 95 meter hoge toren heeft op de kop een reusachtig roterend beeld van de voormalige president: Saparmurat Niyazov. Bezoekers kunnen via een doorzichtige lift naar het panoramadek op 50 meter hoogte, voor een mooi uitzicht over de stad.
• Alem reuzenrad: Vlakbij het opvallende neutraliteitsmonument ligt het Alem Cultural and Entertainment Centre. Hier bevindt zich het grootste overdekte reuzenrad ter wereld. Maak een ritje in een van de 24 cabines en geniet van het panoramische uitzicht over de stad op 50 meter hoogte.
• Ertugrul Gazi-moskee: Deze imposante moskee kan wel 5000 gelovigen huisvesten en is daarmee de grootste moskee in Ashgabat. Het gebouw is gebouwd in Byzantijnse stijl en de 4 minaretten aan de buitenzijde zijn identiek aan de Blauwe Moskee in Istanbul.
• Tolkucha Bazaar: Ben je op zondag in Ashgabat, dan mag een bezoek aan de Tolkucha Bazaar niet ontbreken. Hier komen Turkmenen uit de wijde omgeving samen om handel te drijven in vrijwel alles wat je maar kunt bedenken: van etenswaren en kleding tot dieren en tapijten. Vooral de kamelenmarkt is een bijzondere ervaring.